Kapitein binnenvaart
Uit Wiki-transport en logistiek
Inhoud |
Beroepsbeeld: waar werk je en wat doe je?
De kapitein binnenvaart werkt samen met bemanningsleden op een binnenvaartschip. De kapitein binnenvaart is eigenaar van een eigen binnenvaartschip of hij vaart in dienst van een bedrijf/rederij. Als de kapitein binnenvaart in dienst is van een bedrijf/rederij, is hij aan boord de vertegenwoordiger van de rederij. De kapitein binnenvaart bepaalt het beleid aan boord van het schip zoals het veiligheidsbeleid, milieuzorgbeleid, kwaliteitsbeleid en personeelsbeleid. Hij bepaalt welke werkzaamheden aan boord uitgevoerd moeten worden en werk hier zelf ook aan mee. Zo voert hij nautische werkzaamheden uit, verzorgt hij de belading van het schip en voert hij onderhoudswerkzaamheden uit. Daarnaast geeft hij leiding aan bemanningsleden en begeleidt hij hen bij het (leren) uitvoeren van de verschillende werkzaamheden. De kapitein binnenvaart verblijft tijdens diensttijd aan boord van het binnenvaartschip. Hij zorgt voor de veiligheid en het welzijn van de bemanningsleden. De kapitein binnenvaart heeft een grote verantwoordelijkheid. Zo is hij eindverantwoordelijk voor het veilig en bedrijfseconomisch inzetten van het schip en de bemanning, met naleving van de wettelijke reglementen, het bedrijfsbeleid en/of regelingen. Daarvoor moet hij soms lastige beslissingen durven nemen. Op termijn kan de kapitein binnenvaart doorgroeien naar managementfuncties op de wal in de sectoren transport, logistiek en dienstverlening.
De wereld van de binnenvaart
Met het binnenvaartschip worden goederen en personen vervoerd over binnenwateren tussen verschillende laad- en losplaatsen in Europa. Afhankelijk van het soort lading dat vervoerd wordt, spreek je over bulkvaart, container- en vrachtvaart, tankvaart, autovaart, passagiersvaart en duw- en sleepvaart. De lading wordt op verschillende manieren verworven: door de kapitein zelf of via een bevrachtingkantoor of een rederij. Voornamelijk wordt er op de binnenvaartschepen in continu diensten gevaren, soms alleen in dagdiensten. Het vervoer van goederen over binnenwateren maakt net als vervoer over de weg en het spoor onderdeel uit van de logistieke keten. Door capaciteitsproblemen bij andere modaliteiten –denk aan de filevorming op de snelwegen- neemt de vraag naar innovatieve vervoerssystemen van deur tot deur toe. De kapitein binnenvaart zoekt daarom steeds meer de samenwerking met andere modaliteiten om tot logistieke oplossingen in de totale keten te komen en een modal shift naar binnenvaart te bevorderen.
Beroepseisen: Wat wordt er van je verwacht?
Van een kapitein binnenvaart wordt verwacht dat hij:
- nautische werkzaamheden uitvoert zoals het uitzetten van de vaarroute, varen en manoeuvreren en koppelen, meren en ankeren;
- het laden en lossen van het schip organiseert en mede uitvoert;
- algemene en werktuigkundige onderhoudswerkzaamheden organiseert en mede uitvoert;
- optreedt bij calamiteiten aan boord van het schip;
- bemanningsleden motiveert, aanstuurt en begeleidt;
- instructies, procedures, wettelijke regels en bedrijfs- en veiligheidsvoorschriften opvolgt;
- het ondernemingsbeleid van het binnenvaartschip voert.
De kapitein binnenvaart is ondernemend, accuraat, flexibel, stressbestendig en oplossingsgericht. Hij kan leidinggeven, heeft een helikopterview en is communicatief vaardig. In het algemeen worden werk en vrije tijd aan boord gezamenlijk doorgebracht, wat een bepaalde houding ten opzichte van de andere opvarenden vereist. De kapitein binnenvaart is daarom discreet, integer en heeft een positieve instelling. Hij fungeert hierbij als voorbeeld voor de andere bemanningsleden. Omdat er veelal in continudiensten gevaren wordt, is het van belang dat de kapitein binnenvaart zijn eigen lichamelijke en geestelijke conditie in de gaten houdt en die van de bemanningsleden.
Opleidingsinhoud
Tijdens de opleiding wordt de positie van de binnenvaart binnen de totale keten uitgelegd. De kapitein binnenvaart leert de verschillende processen op het binnenvaartschip kennen en de daarbij horende specifieke activiteiten. Daarnaast is er ruim aandacht voor het plannen en organiseren van de werkzaamheden, personeel en materieel, bedrijfseconomie, communicatie, personeelsbeleid en management- en ondernemersvaardigheden. Tevens leert hij de verschillende wettelijke kaders en voorschriften kennen.
